راهنمای گنجاندن شیرخشک در برنامه غذایی نوزاد

علاوه بر پرسش‌هایی مثل اینکه «از پوشک یک‌بار‌مصرف استفاده کنم یا پارچه‌ای» و «چطور خواب کودکم را تنظیم کنم»، تازه‌مادرها گاهی به انتخاب بین شیر مادر یا شیرخشک نیز فکر می‌کنند که اغلب موضوعی حساسیت‌برانگیز است. اما خوشبختانه می‌توان با رویکردی ترکیبی، در کنار شیر مادر از شیرخشک نیز استفاده کرد.

دلایل استفاده از شیرخشک به‌عنوان مکمل غذایی

ممکن است به هر دلیلی تصمیم بگیرید تغذیه­ کودک خود را با شیرخشک تکمیل کنید. البته امکان دارد در مواردی توسط متخصص اطفال نیز توصیه شود.

دکتر الیسا سانگ، متخصص اطفال، می­گوید: «درست است که شیر مادر برای تغذیه کودک ایدئال است، اما ممکن است در مواردی از لحاظ پزشکی به شیر خشک نیز نیاز باشد».

به گفته دکتر سانگ، وقتی نوزاد خوب وزن‌­گیری نمی­‌کند یا با شیر مادر به‌خوبی تغذیه نمی‌شود، افزودن شیرخشک می­‌تواند بهترین کار باشد. گاهی‌اوقات نوزادان تازه متولد‌شده به زردی مبتلا می­‌شوند و بدن‌شان به آب بیشتری نیاز دارد، اما بدن مادر هنوز برای شیردهی آماده نیست.

برای برخی مادران نیز لازم است برای حفظ سلامت خود از شیرخشک استفاده کنند. افرادی که بیماری­‌های مزمن دارند یا کسانی که اخیراً جراحی پستان داشته­‌اند، ممکن است در شیردهی مشکل داشته باشند. مادرانی که وزن پایینی دارند یا مبتلا به بیماری تیروئید هستند نیز ممکن است به اندازه­­ کافی شیر تولید نکنند. البته این مشکلی است که ممکن است برای هرکسی پیش بیاید.

دکتر سونگ اضافه می­‌کند: «گاهی‌اوقات، مادر از داروهای خاصی استفاده می‌­کند و شیردهی باید موقتاً متوقف شود. در این مدت که مادر باید شیرش را بدوشد و دور بریزد، ممکن است به شیر خشک نیاز باشد.»

علاوه بر مسائل پزشکی، شرایط زندگی نیز می‌­تواند تصمیم به استفاده از شیر خشک مکمل را به مادران دیکته کند. مثلاً شاید لازم باشد به محل کار برگردید و در آنجا، وقت یا مکانی برای دوشیدن شیر خود نداشته باشید. اگر دوقلو یا چندقلو دارید، شیر خشک مکمل می‌­تواند کمک کند که چند ساعتی از ایفای نقش ماشین تولید شیر‏ مرخصی بگیرید. شیرخشک برای زنانی که با شیردهی در ملأعام یا جلوی دیگران راحت نیستند، گزینه مناسبی است.

نهایتاً، برخی والدین شیردهی را خسته‌­کننده و از نظر روحی تحلیل­‌برنده می‌‌­دانند. باید به نیازهای خودتان نیز اهمیت بدهید. اگر تکمیل تغذیه با شیرخشک برای سلامت روان شما مفید است، استفاده از آن گزینه‌­ای کاملاً موجه و پذیرفتنی است. به یاد داشته باشید: از خود مراقبت کنید تا بتوانید از فرزندتان مراقبت کنید.

شروع فرایند استفاده از شیر خشک به عنوان مکمل

وقتی در نظر دارید به کودک تغذیه‌شده با شیر مادر کمی شیرخشک بدهید، احتمالاً از خود می­‌پرسید که دقیقاً چطور باید شروع کنید.

نظرهای مختلفی در مورد بهترین روش افزودن شیرخشک به تغذیه­ کودک هست و فقط یک روش صحیح (یا زمان مناسب) برای انجام آن وجود ندارد. این فرایند برای هر فرد و با هر شرایطی متفاوت خواهد بود.

سازمان بهداشت جهانی و آکادمی طب اطفال آمریکا، هر دو بر تغذیه­ انحصاری با شیر مادر در 6 ماه اول زندگی نوزاد تأکید می‌­کنند. حتی اگر این امکان وجود نداشته باشد، بسیاری از کارشناسان توصیه می‌کنند نوزاد حداقل 3 تا 4 هفته با شیر مادر تغذیه شود تا هم میزان تولید شیر در بدن مادر تثبیت شود و هم کودک با شیرخوردن از پستان مادر آرام شود.

صرف‌نظر از اینکه سن کودک هنگام شروع مصرف شیرخشک چقدر باشد، همیشه بهتر است این کار را آهسته و به‌تدریج انجام دهید. حتماً این کار را زمانی انجام دهید که کودک‌تان آرام و خوش‌اخلاق است. کوچولوی خواب‌­آلود یا بهانه­‌‌گیر احتمالاً از امتحان‌کردن یک غذای جدید به وجد نخواهد آمد. پس از انجام این کار نزدیك به ساعت خواب یا گریه‌های­ اوایل شب اجتناب کنید.

دکتر سانگ می­گوید: «به‌طور کلی، توصیه می­‌کنم با یک شیشه‌­شیر و در طول روز، زمانی که کودک‌تان در شادترین و آرام‌­ترین حالت است، این فرایند را شروع کنید. این‌گونه بیشتر احتمال دارد شیرخشک را بپذیرد». می­‌توانید به‌تدریج تعداد دفعات تغذیه با شیرخشک را افزایش دهید.

راهکارهایی برای یک شروع موفقیت‌آمیز

و حالا برسیم به اصول کار: استفاده از شیرخشک به‌عنوان مکمل دقیقاً به چه شکل انجام می‌شود؟

اول از همه، ممکن است شنیده باشید که باید شیر مادر را به شیرخشک اضافه کنید تا طعم و مزه­‌ای آشنا برای کودک پیدا کند. البته بنا بر گفته دکتر سانگ، بهتر است این کار را نکنید.

او می­‌گوید: «من توصیه نمی‌­كنم شیر مادر و شیرخشك را در یک شیشه­‌شیر مخلوط كنید. این برای کودک خطرناک نیست، اما اگر کل شیشه را ننوشد، شیری که برای دوشیدنش اینهمه زحمت کشیده‌‌­اید هدر می‌رود». نکته­ خوبی است؛ شیر مادر طلای مایع است!

اما برای حفظ میزان تولید شیر در پستان چه باید کرد؟ یک راهکار این است که ابتدا از سینه شیر بدهید، سپس در پایان وعده­ تغذیه به کودک شیرخشک بدهید.

دکتر سانگ می­گوید: «اگر لازم است بعد از هر وعده شیردهی یا اکثر وعده­‌‌های شیردهی به او شیرخشک مکمل بدهید، تغذیه را با شیر خودتان شروع کنید تا پستان­هایتان کاملاً خالی شود و سپس، شیرخشک مکمل را به او بدهید. با انجام این کار، کودک‌تان به میزان کافی شیر مادر دریافت می‌کند و احتمال کم شدن شیر شما کاهش می­‌یابد.»

مشکلات رایج و راه‌حل­‌ها

شروع استفاده از شیرخشک به‌عنوان مکمل، همیشه مسیری آسان و هموار نیست. ممکن است مدتی طول بکشد تا کودک شما به این شکل جدید تغذیه عادت کند. در ادامه، سه ​​مشکل شایعی که ممکن است با آن‌ها روبه‌رو شوید، مطرح شده است.

کودک با شیشه‌­شیر مشکل دارد

نمی­توان انکار کرد که شیشه­‌شیر کاملاً با پستان‌های شما متفاوت است. پس احتمال دارد در ابتدا، انتقال از پوست به لاتکس برای کوچولوی شما ناراحت‌­کننده باشد.

همچنین ممکن است کودک به جریان شیری که از شیشه­‌شیر یا سرشیشه‌­ای که انتخاب کرده‌­اید وارد دهانش می‌شود عادت نداشته باشد. می­‌توانید سرشیشه­‌های متفاوت را امتحان کنید تا مناسب‌ترین گزینه را پیدا کنید.

همچنین می‌­توانید نحوه­ قرارگیری بدن کودک هنگام تغذیه را تغییر دهید. شاید برخی وضعیت‌های بدنی به‌طور کلی برای شیردهی مناسب‌تر باشد، اما به این معنا نیست که حتماً برای کودک شما نیز مناسب خواهد بود.

کودک پس از تغذیه با شیرخشک، دچار باد روده شده یا کلافه است

غیرمعمول نیست که نوزادان پس از شروع خوردن شیرخشک، بیش از حد کولیکی باشند یا بیش از معمول باد روده­ دفع کنند. در هر دو مورد، مقصر اصلی بلعیدن بیش از حد هواست.

بعد از هر بار شیردادن، حتماً آروغ کودک خود را به‌طور کامل بگیرید. همچنین سعی کنید هنگام تغذیه، موقعیت بدن او را تغییر دهید یا سرشیشه‌­ای با جریان شیر متفاوت به او بدهید. در برخی موارد، ممکن است کودک‌‌تان به ماده‌­ای از ترکیبات شیرخشک واکنش نشان دهد. بنابراین شاید لازم باشد برند دیگری را امتحان کنید.

کودک شیشه­‌شیر را نمی­‌گیرد

سناریویی که از آن می­‌ترسیدید: کودک شما شیشه­‌شیر را کلاً رد می­کند. قبل از اینکه وحشت‌زده شوید، سعی کنید با به‌کارگیری این راهکارها، خونسردی خود را حفظ کنید:

  • بین وعده­‌ها فاصله­ بیشتری بگذارید تا کودک گرسنه‌تر شود.
  • از شریک زندگی یا شخص دیگری بخواهید که تغذیه با شیرخشک را انجام دهد.
  • زمانی از شیشه‌­شیر استفاده کنید که کودک‌تان سرحال و خوش‌اخلاق است.
  • کمی شیر مادر روی سر شیشه بزنید.
  • دماهای مختلف شیر خشک (هرگز خیلی داغ نباشد) و همچنین شیشه­‌شیرها و سرشیشه­‌های مختلف را امتحان کنید.

کودکم به میزان کافی مواد مغذی دریافت می‌کند؟

بسیاری از مادرانی که استفاده از شیرخشک را به‌عنوان مکمل غذایی انتخاب می­‌کنند، نگران‌اند که کودک‌شان مواد مغذی کافی دریافت نکند. درست است که شیرخشک حاوی آنتی­‌بادی­‌هایی مشابه شیر مادر نیست، اما قبل از گرفتن اجازه­ فروش باید تست­‌های بسیار دقیقی در مورد مواد مغذی را با موفقیت بگذراند.

سازمان غذا و داروی آمریکا تصریح می‌­کند که تمام شیرخشک‌­های شیرخواران باید حداقل مقدار موردنیاز از 29 ماده­ غذایی مهم (و حداکثر مقدار موردنیاز از 9 ماده­ مغذی را که نوزادان کمتر به آن نیاز دارند) دارا باشند. بر اساس توصیه این سازمان، هنگام تغذیه با شیرخشک لازم نیست رژیم غذایی کودک را با مکمل‌های حاوی ویتامین یا مواد معدنی غنی کنید.

مزایا و معایب استفاده از شیرخشک به‌عنوان مکمل

هریک از شیوه‌های تغذیه با مزایا و معایبی همراه است. جنبه­ مثبت استفاده از شیرخشک در کنار شیر مادر این است که کودک‌تان همچنان آنتی‌­بادی­‌های تقویت­‌کننده­ سیستم ایمنی را از شیری که بدن‌تان می­‌سازد دریافت می‌­کند. در عین حال، زندگی کاری و اجتماعی و فعالیت­‌های روزمره‌ شما نیز از از انعطاف بیشتری برخوردار خواهد بود.

فراموش نکنید که اگر کمتر از شیر خودتان به کودک‌تان بدهید، دیگر نمی‌توانید از این روش به‌عنوان یک روش طبیعی پیشگیری از بارداری کمک بگیرید زیرا ثابت شده شیردهی فقط در صورتی در جلوگیری از بارداری مؤثر است که به‌طور انحصاری و هر زمان که کودک بخواهد انجام شود (اثرگذاری این روش 100درصد نیست).

همچنین ممکن است روند کاهش وزن پس از زایمان کندتر شود. یافته‌های علمی درباره تأثیر شیردهی در کمک به کاهش وزن متناقض است. پژوهشی در سال 2014 نشان داد که شیردهی انحصاری به‌مدت 3 ماه، فقط باعث کاهش 600 گرم از وزن مادر شده است.

خلاصه اینکه…

همه­ ما شنیده‌­ایم که «شیر مادر بهترین تغذیه است» و واقعیت دارد که شیردهی انحصاری، مزایایی برای سلامتی کودک و مادر به همراه دارد. اما آرامش خاطر و آسودگی شما بیش از آنچه تصور کنید، بر سلامتی و شادی کودک‌تان تأثیر می­‌گذارد.

اگر با توجه به شرایط شما، استفاده از شیرخشک به‌عنوان مکمل بهترین تصمیم است، می‌توانید با خیال آسوده این کار را انجام دهید زیرا وقتی حال خوبی دارید، کودک‌تان نیز بهتر رشد می­‌کند و می‌­بالد‏. هر زمان تصمیم گرفتید از شیردهی تمام­‌وقت به شیردهی نیمه‌­وقت بروید، حتماً با پزشک متخصص اطفال مشورت کنید. آن‌ها می‌­توانند شما را در مسیر درست قرار دهند.

 

با مراجعه به داروخانه آنلاین بهتیام شیرخشک موردنظر خود را انتخاب و خریدتان را اینترنتی ثبت کنید.

 

منبع مقاله: Healthline

 

هشدار: این مطلب صرفاً جنبه آموزشی دارد و نباید جایگزینی برای تشخیص و درمان توسط پزشک قلمداد شود. هرگز عمل به توصیه‌های پزشک را به‌دلیل مغایرت با مطالب مجله بهتیام، به تأخیر نیندازید یا نادیده نگیرید.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

پست بعدی

آیا پوشک­‌ها تاریخ انقضا دارند؟

دوشنبه 3 خرداد 1400
تا به حال پیش آمده از خود بپرسید: «آیا پوشک منقضی می­‌شود؟» اگر پوشک‌­های قدیمی دارید و نمی‌­دانید می‌توانید آن‌ها را برای فرزند بعدی نگه دارید، سؤال‌تان در واقع کاملاً منطقی است. یا شاید در نظر دارید پوشک­‌های باقی‌مانده و بازنشده را به یکی از دوستان یا اقوام خود هدیه […]
تاریخ-انقضای-پوشک